Shkodra -Lajme - Forum - Chat - Muzik - Radio -Video - TV :: Forums :: Shkodranët nëpër Botë dhe ne Trojet Shqiptare :: Trojet Shqipetare Kosove-Maqedoni-Mal të Zi Çamëri
<< Previous thread | Next thread >>
Presheve, Bujanovc and Medvegje ? Rreth trojeve Shqiptare ( "Serbi ???" )
Moderators: :::ShkoderZemer, SuperGirl, babo, ⓐ-ⓒⓐⓣ, Edmond-Cela, ::bud::, ~*Christel*~, Al Bundy, :IROLF:, ::albweb::, OLIVE OYL
Author Post
L - N
Fri Apr 16 2010, 08:32am
Registered Member #1228
Joined: Wed Sep 12 2007, 10:00am

Posts: 10623
Presheve, Bujanovc and Medvegje are three Albanian communes incorporated in the Republic of Serbia.

Under the rule of the Ottoman Empire, these regions have been an integral part of the Kosova vilayet, and Presheve was known as the center of Zhupa region since the 14th century.

Following the Berlin Congress of 1878, the border between the Kosova vilayet and Serbia passed through Ristovac, between Bujanovc and Vranja. Hence, on the basis of the decisions of this congress, the Albanian territories of Toplica, situated in the north of present day Kosova, as well as the regions in the East going up to the vicinity of Nish, were annexed to Serbia.

The Serbian occupation of these territories was accompanied by a campaign of genocide against the Albanian autochthonous population and on this occasion over 700 Albanian villages were expropriated and some of the people deported, while other whole families were persecuted and massacred. Before and after the year 1878, according to the administrative and territorial division of the Ottoman empire. Presheve was kaza centre, also comprising the Bujanovc territories.

During the Balkan wars (1912-1913) the Albanians of these territories, like all the Albanians in Kosova, were submitted to all-out Serbian terror and genocide. Consenquently, almost the whole population of this region was forced to get down to the South, to Shkup’s (Skoplje’s) plain and only after several months returned to its own territories.

After the truncation of the Albanian territories in 1913 and after World War I, Presheva was annexed to Serbia and became the center of the Zhupa district of Shkup (Skoplje) including Bujanovac and its surroundings. With Yugoslavia’s administrative division in banovina (1929), Presheva and Bujanovac were incorporated in Vardar’s banovin with Shkup (Skoplje) as its centre.

After World War II, the Albanians of Presheva, Bujanovc and Medvegje were again divided from the Albanians of Kosova and Macedonia.

These territories became district or commune centres in the framework of the Republic of Serbia. Henceforth, in the hitherto states, the Albanians of Presheva, Bujanovc and Medvegje had not had the possibility to choose either the state or the federal unit in the framework of which they would like to live.

Since the times of antiquity the region of Presheva, Bujanovc and Medvegje has been inhabited by the Illyrians and has been part of the Dardanian territory. Just like the early inhabitants of Kosova and Western Macedonia, this population constitutes the most ancient ethnos in these territories. It has undergone the same ethnogenetic processes as the Albanians.

Just like in all the Albanian territories, Ottoman rule was accompanied by the Islamisation of the Albanians of the region. But dispite the religious tertaining of the inhabitants, the administrative divisions imposed by different occupiers, the inhabitants, the administrative divisions imposed by different occupiers, the inhabitants of these territories were and continue to be component part of the Albanian ethnic entity. From the ethnographic viewpoint, they constitute an entity with the Albanians of Kosova and Northern Macedonia.

They use the same popular dialect and the same standard language. In a closer region, they are an indivisible part of the ethnographic, geographic and economic entity of the Karadak zone, which extends into Kosova, Macedonia and Serbia, as well as in the Gollak zone of Kosova. In the course of all the historic periods the inhabitants of these areas have maintained their living links with Podujeva, Gjilan, Kamenica, Kaçanik, Shkup (Skoplje) and Kumanova.

The Presheva, Bujanovc and Medvegje region covers a territory of 1249 km2 and has a population of about 100 000 inhabitants. Albanians account of the absolute majority of the population. Hence, in the Presheva commune the Albanians constitute 95 % of the population, in Bujanovc about 65 % and Medvegje over 35 % of the population, whereas the other part of the population is composed of Serbs and Romanians.

A considerable part of the Serbian inhabitants of these communes are colonists, established there after the violent deportation en masse of the Albanians to Turkey (in 1912.1913, 1918-1941, 1953-1966) and during the colonizing agrarian reform (1918-1941).

The Albanians of Presheva, Bujanovc and Medvegje have taken an active part in all the cultural, social, economic, and political processes, etc., of the Albanians as a whole. They participated in the Albanian National Movement and particularly in the Albanian League of Prizren, in the anti-Ottoman uprising of the beginning of the 20th century, which led to the Proclamation of Albania’s Independance, in the struggle of the Albanians of the truncated territories for liberation and national unification during the years 1918-1941, as well as against the reinvasion of these territories by the Serbian, Macedonian and Bulgarian communist forces at the end of World War II. Likewise, they have made an important contribution to the development of the Albanian national culture.

The territory of these communes is crossed by international railways and highways linking Europe with Asia. Although these communes have favourable natural and geographical conditions due to continuous national oppression, many Albanians of these areas have emigrated to Kosova and beyond it, to Turkey, Western Europe, etc.

During World War II, aiming at narrowing the Albanian ethnic territory and at assimilating the population, the Yugoslav leadership separated the inhabitants of these areas from the Albanians of Kosova and Macedonia. Since that time they were incorporated in the Republic of Serbia, and in the district of Vranja and Leskovc.

The Serbian communist totalitarian violence and chauvinistic policy continued even in this period. The most concrete manifestation of this policy was the violent expulsion of the Albanian autochthonous inhabitants of these territories to Turkey. Consequently, in that country there are as many Albanians from these areas as there are here.

Deportations were not interrupted even after 1966, because there still existed the factors that had originally brought them about and instigated them. Later there followed the banning of cultural and political activities. These ierritories were left in a marked economic backwardness, while the prospect for the development of the Albanian ethnic collectivity remained closed.

Economic growth in the district of these communes are part of a display of sensible disparity. Vranja, which is inhabited by Serbs has reached another degree of development, and its industry works with raw materials extracted from Presheva and Bujanovc, which in the meantime remain the most backward from Presheva and Bujanovc, which in the meantime remain the most backward and poorest communes.

Due to the low-level economic growth, national incomes per capita in Presheva are 5 times lower than the average in the Republic of Serbia. Likewise, in 1988 the investment scale in Presheva was only 6.2 % of the average in the Republic, and the index of employed people was three times lower than in Serbia. In the territory of this commune, all the Serbian inhabitants are employed, whereas the few new jobs are reserved to the Serbs coming from other communes.

In Presheva, one out of 18 Albanian inhabitants is employed, in Bujanovc one out of 22, whereas in Medvegje this ratio is a little more favourable. Although in the Bujanovc commune the Albanians account for the absolute majority of the population, they have only 30 % of the delegats of the communal Assembly, constituting its minotity.

Injustices, segregation and opression are particularly grave in the field of education. In the territories of these communes, the programs, texts and extension of the network of Albanian education are determined by the responsible organs of the Republic of Serbia. In the history of these areas the first parallel of the secondary school in the Albanian language was opened only in 1961, but recently after two decades of activity, the Albanian secondary school, with about 700 pupils was closed in Bujanovc.

The education of children in the Albanian language was banned in the creshes and kindergartens of Bujanovc and Medvegje. All materials of the Albanian national history have been removed from the didactic programs of the Albanin schools of these communes. After a barbarian undertaking over 2000 by the most renowned Albanian authors, were removed from the libraries of the school and the town. Over 100 Albanian teachers were dismissed using violent measures and ideopolitical differentiation from the Albanian school.

The Albanian cultural and informative activity in these communes has become almost impossible. Meanwhile, by closing down the mass media organs in the Albanian language in Kosova, these areas have remained in thick darkness. Long ago it was not allowed to issue any kind of newspaper in Albanian in these Territories. The low level of economic growth, the low standard of living, and shortages in health service have led to a drastic spread of contagious diseas, while the infant mortality rate is 80-100 per thousand; the highest in Europe.

Like elsewhere in Yugoslavia, every manifestation of the Albanians’s free thinking has been severely punished, followed imprisonment and police persecution and by the loss of the right to schooling and employement. The albanians of these communes have been deprived of the right to contact and communication with the motherland, Albania.

The exodus of the Albanians, particulary of youngsters, has assumed new proportions as an effect of the freshest developments following Yugoslavia’s dissolution, the war in Slovenia, Croatia and Bosnia-Herzegovina, the ever greater impoverishment, and the attempts to mobilize and send the Albanians of these zones to various war fronts. The banning of circulation in the former Republic of Macedonia had a negative effect on the further deterioration of the Albanians’ situation in these communes.

The general situation in these communes has led to increased dissatifation, the strengthening of the Albanians resistance and organisation to face the repressive regime, segregation and apartheid. Recently, two political parties pursuing democratic programs have been created there.

Their programmes are an embodiment of the basic demands of the Albanians in these areas, such as those of free economic organisation, liberty of thinking and organization and in general the known internationally recognized standards of human rights. Apart from these values, these parties, charity and intellectuall societies that have started operating in these communes, have as their principal goal the political, economic, cultural liberation, the doing away with segregational relations, henceforth, the unobstructed development of all the Albanian national cultural values on a common ethnic basis.

These parties have underscored that in order to attain a relatively satisfactory degree of development in these communes on a social, economic and national plane, they must not be separated from the Serbian state hegemony. Their division from the natural geo-economic, national, communicative, ecological, and urban, etc., spheres has been one of their main hindrances. For this reason, since 1968, the public demand has been raised in this region for its unification with Kosova, the creation of an entity that would ensure optimal possibilities for allround development and that would help to extinguish the permanent sources of inter-ethnic conflicts in these areas.

At the time of former Yugoslavia’s destruction, the Serbian state power intensified their endeavours to implement the Serbian allnational project through war, violence and ethnic cleansing. Under these circumstances, facing the danger of national assimilation and forcibly imposed realities, aware of the major problems the European Union, CSCE and UNO are facing to resolve the problems among the peoples in the territories of former Yugoslavia, the Albanians of this region participated en masse in the Referendum of March 1 & 2, 1992.

They declared that they are for political and territorial autonomy, for enjoying the right to join Kosova. In the most democratic form, in the documents of the Peace Conference of Hague and Brussels, the Albanians of Presheva, Bujanovc and Medvegje that it was the most suitable democratic situation that would enable free economic and cultural circulation within their ethnic entity in the framework of the state community that they were actually in.

As proposed by the Hague document, through autonomy or special status and under respective international control, the Albanians hoped to realize the right of using national symbols, the right of autonomy in education, culture, economy, health, services, etc., the right of having a lawmaking organ, administrative structure, including regional police and courts, which would treat cases that had to do with the territory. The composition of these organs would reflect the composition of the population of the territory.

The presentation of these demands was closely linked with the way autonomy was realised in the framework of Serbian state power and policy, which, as it is alredy seen, use force, violence and terror as the main argument to solve problems.

Knowing the history of international relations in the Balkans, particularly in centralized and non-democratic Serbia, it is absurd to expect that the solution to the question of autonomy of the Albanians of these zones can be realized by changing the laws of the constitution through a regular procedure.

Likewise, the possibility that this solution be attained through interstate bilateral cooperation is actually excluded. Under these conditions, the only way to deal with this question is by negotiations and agreements beteen the Albanians representatives of Presheva, Bijanovc and Medvegje and those of the Serbian state power, but with international mediation.

The furure work of drafting the documents of autonomy will be of great value, not only regarding the definition of the physiognomy of this autonomy, but also regarding their presentation and endeavours to arouse the awareness of international institutions.

Institut of History – Prishtina
Institut of History – Tirana

(Symposium held in Tirana on April 15 – 16 1993 ) - Pg.215-219

Tirana 1996

Copyright©2000-2002 - All rights reserved

Contact: -email-

trokit ketu



Nga Wikipedia, Enciklopedia e Lirë

Komuna dhe qyteti me popullsi shumicë shqiptare në luginën me të njëjtin emër në jugun e Serbisë. Komuna e Preshevës ka pozitë strategjike në trekëndëshin kufitar Serbi-Maqedoni-Kosovë

Regjistrimi i popullsisë i vitit 1981, të cilën e bëri enti për statistikë në territorin e tërë ish-Jugosllavisë, ishte i fundit i cili i solli të dhënat e sakta mbi numrin e banorëve në Serbi.

Komuna e Preshevës ka pasur 33.948 banorë. Shumica, mbi 95% (30.961), ishin Shqiptarë, mbi 12% (2.204) Serbë dhe mbi 1% (333) Romë. Nga 35 vendbanime në këtë komunë gjashtë (në mesin e tyre edhe Presheva) ishin etnikisht të përziera, por Shqiptarët ishin shumicë në mbi 82% prej tyre. Katër vendbanime ishin të banuara vetëm me popullatë serbe, ndërsa 25 me popullatë shqiptare. Fshati MIRATOCA njihet si nje qytet qe eshte fshati me i rregulluar ne luginen e presheves me 5799 banorë. Konflikti i vitit 2001 solli zhvendosje të popullsisë drejt Kosovës.
Treva e Preshevës në kohërat antike ka qenë nën sundimin romak. Provinca e Dytë Provincia Dardanium ka qenë poashtu nën sundimin romak me kryeqytetin e saj Scup, Shkupi i sotëm. Gjat dyndjeve sllave, gjat shek. VI dhe VII, në rajonin e Preshevës janë ndërtuar ca kështjella për t'u mbrojtur nga barbarët sllav. Për këto fortesa më së miri flet historiani bizantin Prokopie. Këto kështjella ishin kalaja e preshevës si dhe ca të tjera në Karadak (Malësia e Preshevës). Gjer në shekullin IX, rajoni i Preshevës mbetet nën pushtimin Bizantin. Nga gjysma e dytë e shek. IX gjer në shek X rajoni i Preshevës pushtohet nga ana e Mbretërisë Bullgare. Prej shek. XI e deri në shek XII, Presheva me rrethinë gjendet nën sundimin Bizantin. Në fund të shek. XII, sipas dokumenteve sërbe, Preshevën e gjejmë të pushtuar nga ana e Nemanjiqëve deri më vitin 1455. Gjat kësaj kohe, popullsia autoktone i takonte religjionit të krishterë të përhapur nga romakët. Krahas popujve tjerë, edhe shqiptarët e këtyre trevava u bënin rrezistencë pushtimit osman-turk. Si rrjedhojë e rrezistencës shpeshëherë, popullsia e këtyre anëve iu nënshtrohej zullumeve dhe represaljeve nga ana e barbarëve të ardhur nga azia. Presheva, emrin që ka edhe sot, ka nga fjala latine që PRESH-Purri dhe EVA-fushë, pra Preshevë FUSHA E PURRINJËVE.

Rilindja Kombëtare

Gjat Rilindjes Kombëtare Presheva dhe preshevarët kanë qenë mjaft aktiv për çlirimin Kombëtar Shqiptarë. S'bashku me bashkëkombasit e vet anëembanë trojeve shqiptare, i kundërshtuan me forcë çdo ligj të dhunshëm të imponuar nga armiqt e sidomos Reformat e Tanzimatit të vitit 1939, deri më vitin 1912, pastaj pjesmarrës në luftërat dhe kryengritjet e ndryshme si atë të Lidhjes së Prizrenit (1878), Lidhja e Pejës (1898) si dhe kryengritjet e njëpasnjëshme të viteve 1908, 1910, 1912 etj.


Meqë Presheva nuk ka patur mundësi të krojojë instuticione të veta të pavaruara kombëtare, gjithëherë kanë shfrytëzuar format prej më të ndryshme për t'i ruajtur vlerat kulturore-kombëtare dhe etnicitetin e vet kombëtar. Kështu një ndër këto me vlerë jashtëzakonisht të madhe është edhe muzeu i shkollës në Preshevë. Në këtë muze gjendet një numër i konsiderueshëm i eksponateve që flasin për kulturën dhe të kaluarën e shqiptarëve të këtyre viseve. Aty gjenden eksponate që i takojnë kohërave të lashta parahistorike, në keramikë, armë, filigranologji etj. Prej armëve janë gjetur eksponate të cilat i takojnë viteve 30 të e.s. në katundin e Ilincës (Malësia e Preshevës). Unaza dhe stoli tjera nga filigranologjia janë gjetur në katundin e Zhunicës e që i takojnë viteve 35-ta, më qartë në kohën e Oktavian Augustit. Në Zhunicë dhe Preshevë janë gjetur edhe monedha të po kësaj kohe (vitet e 35-ta). Nga keramika janë zbuluar objekte apo pajisje të ndryshme që i takojnë periudhave të lashta parahistorike rreth 3500 vjet p.e.s

Presheva nën sundimin Osman

Presheva gjat kohës së sundimit Osman në Ballkan, ishte e përfshirë nën pashallëkun e Shkupit. Struktura nacionale në këtë trevë ishte pothuajse e 100% shqiptare, e që gjat shpalljes së pavarsisë së Serbisë nga Turqia ishin shpërngulur edhe një pjesë e madhe e shqiptarëve nga viset Veri-Lindore të Arbërisë ( Vranja, Leskovci, Nishi, Piroti, Surdulica etj.). Si dëshmi e kësaj shpërnguljeje është fakti se sot shumë familje dhe fshatra të tëra dijnë prejardhjen e tyre nga viset Veri-Lindore të Arbërisë. Banorët e fshatit Kokaj (Malësi) vijnë nga rrethina e Leskovcit nga fshati Klajiq, Seferët (fsh. Sefer, malësi) vijnë nga rrethina e Pirotit, Familja e Dodajve (Dodallarët, Preshevë) vijnë nga Nishi, banorët e fshatit Depce (malësi) poashtu vijnë nga rrethina e Leskovcit.

Nga zullumet e turqve që i bënin shqiptarëve të këtyre viseve, çonin drej përleshjeve dhe kryengritjeve të kohëpaskohëshme të shqiptarëve kundër turqve. Kështu psh. Më vitin 1843, shqiptarët e rrethinës së Kumanovës , Preshevës, Bujanocit dhe Gjilanit nën udhëheqjen e Bajram Vaksincës çuan krye kundër zullumve dhe shtypjes së Hysen Pashës. Hysen Pasha i plagosur, iku te miqt e vet në Pçinjë ku atje edhe vdiq.

Këtu nuk duhet harruar edhe kryengritjet e njëpasnjëshme të shqiptarëve në përgjithsi ku si pjesmarrës të rregullt ishin edhe shqiptarët e Preshevës, Bujanocit dhe të Medvegjes.

Si në tërë teritorin e ish Jugosllavisë pas viteve '90 të, edhe në Preshevë lulëzoi një farë demokracie e brishtë, dhe lulëzoi pluralizmi Politik... (nuk ka te dhena).
Pas luftimeve mes UÇPMB-së dhe forcave serbe te sigurise në vitin 2001, u nënshkrua marrëveshja për demilitarizim në ndërmjetësimin e Piter Faith. Në vitin 2002 u riorganizuan zgjedhjet lokale për komunat Preshevë, Medvegjë dhe Bujanoc.
Në këto zgjedhje garuan 3 parti shqiptare, Partia per Veprim Demokratik (PVD) e udhëhequr nga Riza Halimi, Partia e Bashkuar Demokratike Shqiptare (PBDSH) e udhëhequr nga Zeqirja Fazliu dhe Lëvizja e Progresit Demokratik (LPD) e udhëhequr nga Jonuz Musliu, ish ushtarak i UÇPMB-së.
Zgjedhjet i fitoi PVD me 50 % (19 nga 38 këshilltarë), e dyta doli PBDSH me 29 % (11 nga 38 këshilltarë) dhe LPD me 13 % (5 nga 38) ndërsa koalicioni i partive serbe (SPS/SRS) fituan 8 % (3 nga 38).

Kryetar i Kuvendit u zgjodh Skender Destani, ndërsa për Kryetarin e Komunës së Preshevës, për herë të parë u votua drejtëpërdrejtë nga elektorati. Në kandidim ishin Riza Halimi (PVD), Rahmi Zylfiu (PBDSH) dhe Abedin Selimi (LPD). Në raundin e dytë dolën vetëm Riza Halimi dhe Rahmi Zylfiu. Rezultet përfundimtre treguan se Riza Halimi fiton bindshëm dhe zyrtarisht merr postin e Kryetarit.
Pas ngatërresave brendapartiake të PVD, dhe pamundësisë për të vazhduar normalisht rrjedha e seancave të Kuvendit Komunal, mbahen zgjedhjet e parakohshme në Preshevë.
Zgjedhjet u caktuan për datën 19 Shtator 2004. Në këto zgjedhje konkuruan 4 arti shqiptare: PVD, PDSH, LPD dhe BDL e sapoformuar pas përcarjeve brenda PVD-së. Në këto zgjedhje PDSH doli me 15 këshilltarë ose 39 % të elektoratit, PVD me 12 ose 31.5 %, BDL me 5 këshilltarë ose 13.2 %, LPD gjithashtu me 5 ose 13.2 % dhe Koalicioni Serb me 1 këshilltarë ose 2.6 %.
Pushtetin Lokal e themeluan koalicioni PDSH, LPD dhe BDL ndërsa PVD dhe këshillëtari serb mbeten në opozitë. Kjo ishte hera e parë që nga themelimi i saj kur partia e Riza Halimit ishte në opozitë, megjithëse vetë Riza Halimi ishte ende Kryetar i Komunës së Preshevës.
Në vitin 2005, me iniciativën e Kuvendit të Komunës, Riza Halimi u revokua nga posti i Prefektit, dhe u zëvendësua nga Ragmi Mustafa. Që nga viti 2005, edhe tash është Kryetar i Komunës së Preshevës.

Komuna e Preshevës, përfshin fushën e Preshevës në mes, pjesë të malit të Karadakut në perendim dhe të malit Rujn në lindje. Fusha e Preshevës përfshin rreth 37,8%, Karadaku 45,4% dhe Rujni 16,6% të territorit të përgjithshëm. Relacioni fushë-mal është 37,8 me 62,0. Fusha e Preshevës, në veri është e lidhur morfologjikisht me fushën e Bujanocit e në jug, nëpërmjet të Kërruses së njohur të Preshevës, me fushën e Kumanovës. Mali Karadak shtrihet, në perendim, mes fushës së Preshevës dhe të Gjilanit, me një varg majash shumë të bukura, nga të cilat, sidomos, dallohet Ostrovica me lartësi prej 1168 metrave, që paraqet majen më të lartë në territorin e Komunës. Maja e Madhe (1034 metra) mbi Preshevë, Kodra e Peçenës( 977 metra), etj. Në Karadak është zhvilluar relievi karstik, ku gjenden dy shpella të bukura: Shpella e Ilincës dhe Shpella e Arushës (Tërrnavës). Në lindje të fushës së Preshevës shtrihet Rujni, me majen më të lartë - Kodrën e Tukashit(807 metra). Fusha e Preshevës është e zgjatur në drejtim veri- jug, në gjatësi prej 17 km dhe gjërsi maksimale prej 8 km. Në këtë fushë shtrihet Kërrusja(ujëndarësja e ulët) e njohur e Preshevës, me lartësi mbidetare prej 460 m, që shtrihet në drejtim lindje- perendim. Pika më veriore e fushës është në lartësi mbidetare prej 405 m, ndërsa pika më jugore në lartësi prej 390 m. Kjo kërruese ka rëndësi të madhe komunikative nga se lidh dy luginat e mëdha, të Moravës dhe të Vardarit, të cilat paraqesin lugnajë të madhe me shtrierje përsëgjati Siujëdhesës Ballakanike. Nëpër këtë kërruese kalon hekurudha dhe rruga kryesore automobilistike, të cilat lidhin Detin Egje me Fushën e Panonisë. Klima e Komunës së Preshevës është e mesme kontinentale. Për shkak të morfologjisë dhe lartësisë së ndryshme mbidetare ekzistojnë ndryshime klimatike ndërmjet fushës dhe pjesëve malore, sidomos të Karadakut. Fusha e Preshevës merr diç mbi 600 mm, mesatarisht, të reshura në vit. Në të fryejnë erëra veriore dhe jugore. Pjesa në jug të Kërrusës, e kthyer kah jugu, ka klimë pak më të butë se sa pjesa veriore, pa e kthyer kah veriu. Shpeshherë bora mbulon vetëm këtë pjesë. Njësoj është edhe me mjegullën. Nganjëherë mjegull ka vetëm në jug të Kërrusës. Pjesa malore ka klimë më të ashpër, sidomos Karadaku, ku temperaturat janë më të ulta, bora është dukuri më e shpeshtë dhe me trashësi deri 80 cm. Karadakun e godet më shumë breshëri, sidomos pjesën e saj jugore. Në të mjegulla është më e shpeshtë, por nganjëherë në pranverë dhe vjeshtë, me rastin e temperaturave inverzare, mjegulla është dukuri vetëm për Fushën e Preshevës. Komuna është e varfër me ujëra tokësore. Lumenjtë më të mëdhenj janë: Lumi Llopushnicë, Lumi i Kurbalisë dhe Lumi i Tërrnavës. Më e pasur me ujë është Llopushnica, e cila buron në shpatin veri- lindor të Ostrovicës dhe derdhët në Moravën e Binçës te Kështjella e Pograxhës. Lumi i Kurbalisë rrjedh nëpër Preshevë, i cili teposhtë qytetit kthehet në lum tipik fushor me shumë bërryla dhe shpeshherë, në vjeshtë dhe në pranverë, del nga shtrati dhe vërshon sipërfaqe të tokës së punueshme. Komuna ka një liqen artificial përmbi katundin Rahovicë, i cili shërben vetëm për ujitje. Komuna ka edhe burime të nxehta (termale). Burime më të rëndësishme të këtij lloji janë: Gurra e Miratocit (Banjkë) dhe Gurra e Seferve. Pyjet e Komunës së Preshevës nuk janë njësoj të përhapura. Ato, thuajse, krejtësisht shtrihen në trevën e Karadakut. Dikur Karadaku ka qenë i njohur për pyje të larta dhe të dendura. Ato kanë pësuar ndryshime të mëdha nga se dora e njeriut i ka shkatërrur dhe sot paraqesin, kryesisht, pyje të reja. Këto janë pyje gjethrënëse (ahu, bungu, qarri, shkoza, krekëza, etj.). Kohëve të findit, aty- këtu, janë ngritur sipërfaqe të kufizuara të pishave. Shpërnguelja e popullsisë, nga vitet e gjashtëdhjeta, nga Karadaku ka ndikuar në rritjen e sipërfaqeve të kullosave si rrjedhim i këthimit të arave në kullosa. Kullosa ka edhe në trevën e Malit Rujn. Komuna e Preshevës është e pasur me shtazë dhe shpendë të egëra. Në Karadak jeton kaprrolli, lepuri, ujku, dhelpëra dhe derri i egër, kurse prej shpendëve: thëllëza e gurit, ndërsa pula e egër është zhdukur. Në fushën e Preshevës dhe në Kodrën e Rujnit ka mjaft lepuj dhe thëllëza të fushës. Në Llopushnicë ka peshq, ndërsa në Lumin e Kurbalisë, veçanërisht në pjesën e poshtëme, s’ka fare gjallesa. Peshq ka edhe Liqeni Artificial i Rahovicës. Presheva Ne Kohet e Meparshme ishte e Bashkangjitur me Gjilanin Pra Ishin nje EMER

Shumica Shqiptare
Shumica e fshatrave janë me shumicë shqiptare përveç fshatrave: Lanik, Svinjishtë, Sllavujevc, Cakanoc dhe Mamic ku serbët janë shumicë.

Çukarkë, PreshevëGjithashtu, shumë fshatra kanë përbërje prej 99 % shqiptarë si: Rahovicë, Miratoc]], Gerajt etj dhe fshatrat që janë etnikisht të përziera si: Bushtran, Golemioll, Leran]], Strezoc, Tërnavë, Çukarkë dhe vetë qyteti Preshevë.

Presheva, Medvegja dhe Bujanoci përbejnë treshen e mbeteur jashtë territorit kulturor të Shqiptarëve.

trokit ketu

[ Edited Fri Apr 16 2010, 08:42am ]

Ju pershnes tanve. Ju falemnders per shoqnin tuej, e ju prift e mara tanve pa perjashtim. Kam ndryshue shpin, e kam shkue me shpi te
... Me vjen keq po s'kam mundsi me u dukt ma ktej parit. Ju pershnes me mirnjohje e dashamirsi.

Back to top
L - N
Fri Apr 16 2010, 08:35am
Registered Member #1228
Joined: Wed Sep 12 2007, 10:00am

Posts: 10623
Forum ndërkombëtar për Luginën e Preshevës

Beograd – Rrjeti Ballkanik për Gazetari Hulumtuese organizoi dje në Beograd një forum ndërkombëtar kushtuar tri komunave të Luginës së Preshevës.
Pjesëmarrësit në forum vunë në dukje rëndësinë e bashkëpunimit mes dy niveleve të pushtetit, atij qendror dhe lokal, si dhe angazhimin e mëtejshëm të faktorit ndërkombëtar në zgjidhjen e problemeve të grumbulluara në këtë rajon.

Ky është emëruesi i përbashkët i qëndrimeve të pjesëmarrësve në Forumin e organizuar në Beograd nga Rrjeti Ballkanik për Gazetari Hulumtuese, të titulluar “Serbia Jugore-Prej një konflikti të ngrirë deri tek zgjidhjet e qëndrueshme; Mundësit për zhvillim afatgjatë të rajonit.”

Mbi 70 për qind e njerëzve në Luginën e Preshevës përpiqen që të gjejnë një punë por pa sukses. Ky është një dallim i madh në zhvillim në mes të Serbisë qendrore dhe asaj jugore ka konfirmuar Shefi i Delegacionit të Bashkimit Evropian në Serbi, Vincent Dezher.

"Mos harroni, kur Serbisë iu hoqën vizat, nee patëm një largim të madh të azilkërkuesve në Bruksel dhe në qytete të tjera të BE-së. Njerëzit kanë ardhur për të siguruar një jetë më të mirë. Ne kemi konfirmuar se përpjekjet e tyre janë për një jetë më të mirë. Kjo këtu është e pamundur, pikërisht falë këtyre ndryshimeve rajonale”, u shpreh Dezher.

Përfaqësuesit e dy ambasadave të SHBA-ve dhe Britanisë së Madhe, ndonëse zgjidhjen e problemeve nuk e shohin të lehtë, ata konfirmojë mbështetjen e tyre të vazhdueshme për arritjen e rezultateve konkrete.

Mary Bruce Warlick, ambasadore e SHBA-ve ne Serbi, tha se pjesa jugore është shumë e rëndësishme, sidomos për aspektin historik të saj. “Kjo është një fushë ku Amerika ka investuar shumë, rreth 70 milion euro në zhvillimin infrastrukturorë, ekonomikë dhe kulturorë. Unë mendoj se pjesa e Serbisë Jugore duhet integruar me pjesët e tjera të saj, e të gjitha së bashku të nisin rrugën e BE-së", tha ambasadorja Warlick.

Stephen Ëordsëorth, ambasador i Britanisë së Madhe në Serbi, tha se nëse qëllimi ynë është arritja e rezultateve, të gjithë ne duhet të jemi mjaftë aktiv. “Këshilli Nacional përfshinë të gjitha proceset që kanë të bëjnë me problemet në këtë rajon, do të veçoja ruajtjen dhe përdorimin e lirë të gjuhës, simboleve, profesionalizimin dhe krijimin e mediave, arsimi, kultura, puna me të rinjtë. Ne do të vazhdojmë të mbështesim zhvillimin rajonal, i cili duhet të jetë transparent dhe tërësisht koordinuar ", tha Wordsworth.

Milan Markovic, ministër serb i Pushtetit Lokal dhe Kryetar i TK-së, tha se është fakt se problemet ekzistojnë, dhe ndjen se shumica e njerëzve në këtë rajon jetojnë me të kaluarën. Sikur ekziston një frikë nga dikush, për të bashkëpunuar në zgjidhjen e problemeve. Po qe se kjo dilemë do të hiqej nga mendja e njerëzve që jetojnë poshtë, unë mendoj se rezultatet tona të dhjetëfishohen për të mirë”, tha ai.

Ndërkohë, përfaqësuesit e shqiptarëve të Luginës së Preshevës, në konferencë kanë shprehur pikëpamjet e tyre për zgjidhjen e problemeve në këtë rajon.

Kjo Konferencë u vlerësua si një hap pozitiv në hartimin e një strategjie të re për zgjidhjen e problemeve të shumta në Luginën e Preshevës.
2010-04-16 09:44

Copyright 2009 ©
trokit ketu

[ Edited Fri Apr 16 2010, 08:58am ]

Ju pershnes tanve. Ju falemnders per shoqnin tuej, e ju prift e mara tanve pa perjashtim. Kam ndryshue shpin, e kam shkue me shpi te
... Me vjen keq po s'kam mundsi me u dukt ma ktej parit. Ju pershnes me mirnjohje e dashamirsi.

Back to top
L - N
Fri Apr 16 2010, 08:47am
Registered Member #1228
Joined: Wed Sep 12 2007, 10:00am

Posts: 10623
Meta: Heqja e njëanshme e vizave për Serbinë, favorizim për preshevarët

Publikuar: E enjte, më 15 prill 2010

Tiranë, 15 prill - Vendimi i Qeverisë së Shqipërisë për heqjen e njëanshme të vizave për shtetasit serb që udhëtojnë drejt Shqipërisë është pritur me reagime në Tiranë. Ndërkohë që ky vendim nga zëvendëskryeministri dhe ministri i Jashtëm i Shqipërisë, Ilir Meta, është argumentuar, si domosdoshmëri për të favorizuar lëvizjen e lirë të shqiptarëve në Luginën e Preshevës, shkruan sot “Koha Ditore”. Por zoti Meta nuk shpjegon se pse kjo ndërmarrje ishte e njëanshme, duke bërë që të përfitojnë vetëm shtetasit serbë dhe jo ata shqiptarë, të cilët për të shkuar në Serbi do të vazhdojnë të pajisen me viza. “Kur isha për vizitë në Beograd biseduam rreth heqjes së vizave me homologun Jeremiq, por pala serbe nuk reagoi rreth këtyre bisedimeve, kështu që u detyruam të marrim një vendim të tillë për hir të Shqipërisë evropiane”, deklaroi Ilir Meta.

Por një vendim i tillë ka ngjallur polemika dhe ka ngritur pikëpyetje edhe në rrethin e politikanëve dhe historianëve.

Historiani Pëllumb Xhufi e cilëson qesharak justifikimin e qeverisë. ”Asgjë nuk e justifikon qeverinë për këtë vendim po të kemi parasysh se Beogradi po punon dite e natë kundër pavarësisë së Kosovës dhe po pengon integrimin e saj”, shprehet Xhufi.

Ndërsa ish-ministri i Jashtëm, Besnik Mustafaj, duke iu referuar praktikave të mëparshme, pohon se për shqiptarët e Preshevës mund të kishte lehtësira të tjera, pa e ndërmarrë një hap të tillë. “Nuk favorizohen 8 milionë serbë për Preshevën. Ka mënyra të tjera për t’i favorizuar shqiptarët e Luginës si në kufi, apo dhënie vizash në Kosovë, Shkup, Beograd etj.”. Mustafaj thekson se ky veprim është një dhuratë e panevojshme për Serbinë. ”Heqja e vizave është një dhuratë e panevojshme për Serbinë. Nuk përmirësohen marrëdhëniet me dhurata”, tha Mustafaj.

Por ndërsa ish-ministri i Jashtëm ngre dyshime, historiani Pëllumb Xhufi është i drejtpërdrejtë në akuzat e tij kur pohon se një vendim i tillë po bëhet për t'i hapur rrugë biznesit serb, tashmë i deklaruar si i favorizuar nga qeveria Berisha, duke përmendur në ketë pikë biznesmenin Damir Fazliq e Miroslav Mishkoviq.

Qeveria e Shqipërisë miratoi të martën me anë të një shtese në vendimin "Për përcaktimin e kritereve dhe procedurave dhe të dokumentacionit për hyrjen, qëndrimin dhe trajtimin e të huajve në Republikën e Shqipërisë". Me anë të këtij vendimi, Ministria e Punëve të Jashtme e Shqipërisë propozon liberalizimin e regjimit të vizave të qëndrimit afatshkurtër për shtetasit e Serbisë.
Kjo masë sipas qeveritarëve shqiptarë do të lehtësojë lëvizjen edhe të shqiptarëve në Luginën e Preshevës dhe të gjithë shtetasve serbë me kombësi shqiptare, të cilët për shkak të regjimit të vizave, që të hyjnë në Shqipëri u duhet të marrin vizë në Ambasadën shqiptare në Beograd. Ky vendim i propozuar nga Ministria e Jashtme miratohet pak javë pas vizitës që ministri i Jashtëm, Ilir Meta, zhvilloi në Beograd.

Marre prej Online
trokit ketu

[ Edited Fri Apr 16 2010, 08:54am ]

Ju pershnes tanve. Ju falemnders per shoqnin tuej, e ju prift e mara tanve pa perjashtim. Kam ndryshue shpin, e kam shkue me shpi te
... Me vjen keq po s'kam mundsi me u dukt ma ktej parit. Ju pershnes me mirnjohje e dashamirsi.

Back to top

Jump:     Back to top

Syndicate this thread: rss 0.92 Syndicate this thread: rss 2.0 Syndicate this thread: RDF
Powered by e107 Forum System
Kerko ne Google dhe ShkodraOnline.Com
Custom Search
Mire se Vini
Emri i Identifikimit:


Me Kujto

[ ]
[ ]
Muzik Shkodrane - Sagllam

Chat Box
You must be logged in to post comments on this site - please either log in or if you are not registered click here to signup

Shkodra ne Youtube
Any use of the name and content of this website without the explicit written consent of the owners is strictly prohibited and it is protected under law. Per cdo ankese ju lutem mos hezitoni te na shkruani Flm.
Theme created by
Render time: 0.2569 sec, 0.0348 of that for queries. DB queries: 35. Memory Usage: 2,654kB